مصطفى النوراني الاردبيلي
334
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
مىكند . اعراب آن را به عنوان محرك قوه باه به كار مىبرند . « 4 » زنجبيل براى بيمارى سيلان منى مؤثر واقع مىشود . « 5 » * زنجار - زنگار مشخصات : اين گياه چند نوع است و از چند طريق به دست مىآيد : 1 - مس را در دُردى سركه مىگذارند تا كفك بزند و يا بر براده آن سركه مىپاشند و در جاى نمناك در خاك كنند . 2 - ظرف مسى كه در آن سركه باشد مىگذارند تا زنگ بزند . آنگاه زنگار از آن مىخراشند و با نوشادر مخلوط مىكنند و در زمين نمناك دفن مىكنند . 3 - نوع بسيار لطيف زنگار . 4 - گاهى زنگار از كفك سنگها استخراج مىشود . 5 - از مس و آلياژهاى ديگر به دست مىآورند . بهترين نوع آن معدنى است . زداينده است ، همه انواع زنگار تند است و گوشت سخت و نرم را مىخورد . قرحه مسرى را باز مىدارد . قرحه پليد را تنقيه مىكند ، با سقز درخت بنه و بوره سرخ علاج گرى چركين و لكههاى سفيد و سياه پوست است . از آماسيدن و سفت شدن پلك جلوگيرى مىكند . ديده را جلا مىبخشد ، از داروهاى قرحه چشم است ، در اشك آوردن بسيار مؤثر است . روايت از جابر بن حيان : زنگار بفتح اول و سكون نون اسم فارسى است معرّب آن زنجار است و به يونانى قسطوس گويند . در انگليسى دروط گريز مىنامند و آن معدنى و مصنوعى است آن را به
--> ( 4 ) - گياهان دارويى ، ج 3 ، ص 300 - 298 . ( 5 ) - ناتوانيهاى جنسى ، ص 15 .